Polaki.orgPolacy na Białorusi: kultura, pamięć, tradycje

Relikwie Jana Pawła II w parafiach na Białorusi

· Z życia Polonii

Papież Jan Paweł II w 1993 roku
Jan Paweł II podczas pielgrzymki na Litwę, 1993. Fot. Foto: Jonn Leffmann, CC BY 3.0, Wikimedia Commons

Jan Paweł II, choć był w kilkudziesięciu krajach, nigdy nie przyjechał z pielgrzymką na Białoruś. Dla katolików z Grodzieńszczyzny, Mińska czy Witebszczyzny jego obecność miała więc zawsze wymiar pośredni: przez transmisje, książki, pielgrzymki do Polski. Po beatyfikacji w 2011 roku do białoruskich parafii zaczęły trafiać relikwie papieża — i dla wielu wiernych było to wydarzenie, na które czekali latami.

Peregrynacja

Relikwie przekazywane są parafiom zwykle z Krakowa, z sanktuarium związanego z papieżem. Najczęściej jest to kropla krwi lub fragment szaty umieszczony w relikwiarzu. Na Białorusi relikwie odwiedzały kolejne parafie, gdzie odprawiano msze, czuwania i nabożeństwa. W wielu kościołach ustawiały się długie kolejki wiernych, także osób starszych, które pamiętały czasy, gdy świątynie były zamknięte.

Papież bliski Kresom

Jan Paweł II wielokrotnie mówił o dawnych ziemiach Rzeczypospolitej i o ludziach, którzy tam pozostali. Na Białorusi wspomina się, że to za jego pontyfikatu odbudowywano struktury Kościoła katolickiego po latach ateizacji: powstawały nowe diecezje, odradzały się seminaria, a zamknięte kościoły wracały do wiernych. Dla Polaków na Białorusi, dla których parafia była często jedynym miejscem kontaktu z językiem polskim, miało to ogromne znaczenie.

Język modlitwy

W wielu parafiach na Grodzieńszczyźnie msze odprawiane są po polsku i po białorusku. Peregrynacja relikwii była okazją, by śpiewać pieśni, które pamiętają babcie i dziadkowie, a które dzieci znają już często tylko z kościoła. Z tego powodu wydarzenia religijne są na Białorusi także ważną częścią życia kulturalnego polskiej społeczności.

Pamięć

W niektórych kościołach relikwie pozostały na stałe, a przy ołtarzach umieszczono portrety papieża. Wierni przychodzą tam szczególnie w rocznicę jego śmierci, 2 kwietnia, i w dniu wspomnienia liturgicznego, 22 października.

Czytaj też o Wigilii w polskich domach na Grodzieńszczyźnie.